Zwarte bes: bondgenoot bij hooikoorts

De zwarte bes is misschien niet de meest geliefde bes. Ik heb hem eigenlijk ook nog nooit in het schap zien liggen bij de supermarkt of de groenteboer. Oké, je moet de smaak een beetje leren waarderen. Het zijn vrij zure besjes, maar door de kwark of in jam smaken ze erg lekker. Of maak eens havermoutrepen met zwarte bes, een heerlijke snack voor tussendoor!

Je herkent de zwarte bes, ook als hij nog geen bessen draagt, aan de typische aromatische en kruidige geur van zowel de takken als de bladeren. Hij groeit goed in ons klimaat en is super makkelijk te stekken. De bes van de zwarte bes - die officieel Ribes nigrum heet - bevat veel vitamine C en stoffen die bijdragen aan je weerstand. Maar wist je dat je het blad van de zwarte bes ook kunt gebruiken?

Ideaal bij hooikoorts
Het zwarte bessenblad werkt ontstekingsremmend en kan allergische reacties verminderen. Het blad bevat stoffen die het immuunsysteem helpen de afgifte van histamine te verminderen. Histamine is een stof die allergische reacties veroorzaakt. In deze periode van het jaar, waarin de eerste tekenen van hooikoorts weer de kop opsteken, is het dus een ideaal kruid om te gebruiken! Je plukt de bladeren net voordat de struik begint te bloeien, of nadat de bloei voorbij is. Als het gaat om hooikoorts is het ook altijd goed om breder te kijken en bijvoorbeeld voeding met veel histamine te vermijden.

De zwarte bes ontwaakt net weer uit zijn winterslaap. Als je op tijd wilt beginnen met een kuur tegen hooikoorts, zul je dus blad van het afgelopen seizoen moeten gebruiken

Gebruik het blad bijvoorbeeld in de thee. Het is mooi als je kan starten voordat je hooikoortsklachten aanwezig zijn, zodat je je lichaam de tijd geeft om zich voor te bereiden:

• Voeg 1 tot 2 theelepels gedroogd zwarte bessenblad toe aan een kop heet water van ongeveer 80 graden.
• Laat het blad ongeveer 10 minuten trekken in het water en dek je kopje af
• Neem 3x per dag 1 kop thee
• Gebruik de thee maximaal 8 weken achter elkaar en neem dan minimaal een week pauze. Voor een optimaal effect en om gewenning te voorkomen wissel je zwarte bessenblad daarna af met andere kruiden die bij hooikoorts ondersteunen, zoals smalle weegbree, kamille, vlierbloesem of brandnetel
• Voor kinderen vanaf 6 jaar kun je een mildere thee overwegen. Echter kies je bij kinderen met hooikoortsklachten liever voor zachtere kruiden als smalle weegbree of kamille.

Behalve in thee, kun je het blad of de knoppen ook gebruiken in een tinctuur (oplossing van de belangrijkste inhoudsstoffen in alcohol). Gebruik dit bij voorkeur onder begeleiding van een kruidenvrouw of herborist.

De zwarte bes werd vroeger gezien als een plant die het lichaam aanspoort om zichzelf te herstellen. In oude kruidentradities werd gezegd dat hij ‘dat wat ingezakt is weer rechtop zet’. Daarom wordt zwarte bes ook geassocieerd met het vermogen om weer stevig te gaan staan en voor jezelf op te komen. Alsof de plant je aanmoedigt in je eigen kracht te gaan staan en het leven te leiden dat bij jou past. Het bij je dragen van een gedroogd blad zou je hier al bij kunnen helpen, simpelweg omdat het je er elke keer als je het ziet of voelt eraan herinnert wat je reden was om het blad bij je te dragen.

Gewoon lekker
Omdat de havermoutrepen met zwarte bes zo lekker zijn, wil ik jou dat recept niet onthouden.

Ingrediënten:

• 180 gram (glutenvrije) havermout
• 75 gram (riet)suiker
• 1 zakje vanillesuiker
• 1 theelepel kaneelpoeder
• 2 theelepels bakpoeder
• snuf zout
• 350 ml (amandel)melk
• 2 eieren
• 50 gram gesmolten boter
• 100 gram grof gehakte noten naar keuze
• 100 gram zwarte bessen.

Bereiding:
verwarm de oven voor op 210 graden
Bekleed een ovenschaal met bakpapier
Meng in een kom de havermout, suiker, vanillesuiker, kaneel, bakpoeder en zout
Klop de eieren tot een romig geheel en voeg de melk en gesmolten boter toe. Roer dit even door
Voeg de mix uit stap 3 toe en roer dit goed door
Voeg de gehakte noten en bessen toe
Giet alles in de ovenschaal en bak 25-30 minuten in de oven
Snij repen of stukken en smullen maar!

Je kunt de repen overigens heel goed in de vriezer bewaren. (recept inspiratie via Brenda Kookt)

Nicky’s Kruid&Tuin
Wil je zelf ervaren wat kruiden voor je kunnen betekenen? Met Nicky’s Kruid&Tuin organiseer ik in en rondom Bernheze workshops over de geneeskrachtige en energetische werking van kruiden. Kijk ook eens op www.nickyskruidentuin.nl.

Heb je aanhoudende klachten, een aandoening of gebruik je medicijnen? Overleg dan altijd met je huisarts of een herborist als je zwarte bessenblad langere tijd achter elkaar wil gebruiken. Gebruik kruiden tijdens zwangerschap of borstvoeding liever niet inwendig.